System Śledzenia Wyrobów Tytoniowych Track & Trace


Cele systemu:

  • Zwalczanie nielegalnego handlu wyrobami tytoniowymi
  • Ochrona zdrowia publicznego, budżetu państwa, oraz podmiotów prowadzących legalną działalność w zakresie wyrobów tytoniowych

System realizowany będzie poprzez:

  • Oznaczanie opakowań jednostkowych wyrobów tytoniowych niepowtarzalnym identyfikatorem
  • Rejestrowanie nabyć oraz przemieszczeń wyrobów tytoniowych przez uczestników obrotu tymi wyrobami, z wyłączeniem pierwszego punktu detalicznego, bezpośrednio do repozytorium pierwotnego (primary repository) lub przy pomocy routera
  • Udostępnianie zebranych danych właściwym organom państw członkowskich oraz Komisji Europejskiej na potrzeby walki z nielegalnym handlem wyrobami tytoniowymi

Termin wdrożenia systemu:

  • do 20 maja 2019 r. w zakresie papierosów i tytoniu do samodzielnego skręcania papierosów
  • do 20 maja 2024 r. w zakresie wyrobów tytoniowych innych niż papierosy i tytoń do samodzielnego skręcania papierosów

Obowiązki związane z funkcjonowaniem systemu identyfikowalności:

  1. właściwe władze państwa członkowskiego (w Polsce będzie to Minister Finansów) wyznaczą podmiot wydający identyfikatory (ID issuer);
  2. producenci i importerzy wyrobów tytoniowych są obowiązani do zawarcia umów w sprawie przechowywania danych z niezależną stroną trzecią, która będzie prowadzić ośrodek przechowywania danych (primary repository);
  3. Komisja Europejska wyznaczy dostawcę, którego zadaniem będzie prowadzenie repozytorium wtórnego – całościowej bazy danych (secondary repository provider);
  4. uczestnicy obrotu wyrobami tytoniowymi zarejestrują się, uzyskując kody identyfikacyjne podmiotu gospodarczego, także dla zakładów i maszyn, w rejestrze prowadzonym przez podmiot wydający identyfikatory (ID Issuer);
  5. producenci wyrobów tytoniowych przekażą wszystkim uczestnikom obrotu tymi wyrobami (z wyłączeniem pierwszego punktu detalicznego), w tym importerom, przedsiębiorcom, którzy prowadzą magazyny i przedsiębiorcom transportowym, urządzenia do rejestrowania wyrobów tytoniowych, które podmioty te nabywają, sprzedają, przechowują, transportują lub w stosunku do których dokonują innego rodzaju czynności;
  6. producenci i importerzy zapewnią, aby bezpośrednio po naniesieniu niepowtarzalnego identyfikatora na opakowanie jednostkowe, był on weryfikowany pod względem prawidłowego umieszczenia i czytelności. Proces ten jest chroniony za pomocą urządzenia do rejestrowania procesu weryfikacji, po umieszczeniu każdego niepowtarzalnego identyfikatora opakowania jednostkowego, które dostarcza i instaluje niezależna strona trzecia (anti-tampering device).

Ważne! Zestawienie to nie jest wyczerpujące. Szczegółowe regulacje w zakresie norm technicznych dotyczących ustanowienia i funkcjonowania systemu identyfikowalności wyrobów tytoniowych oraz głównych elementów umów w sprawie przechowywania danych, zawieranych w ramach tego systemu, zostały określone w aktach wykonawczych i implementujących, o których mowa w art. 15 dyrektywy 2014/40/UE.

Zabezpieczenie opakowania jednostkowego wyrobów tytoniowych (security feature) 

  • Na opakowaniu jednostkowym wyrobów tytoniowych, oprócz niepowtarzalnego identyfikatora, będzie umieszczane zabezpieczenie odporne na ingerencję, umożliwiające sprawdzenie autentyczności wyrobów tytoniowych.
  • Zabezpieczeniem tym mogą być znaki akcyzy, jeśli spełniają wszystkie techniczne normy i funkcje wymagane na mocy dyrektywy 2014/40/UE.
  • Aktualnie trwają prace legislacyjne nad rozwiązaniem, które pozwoli na ustanowienie znaku akcyzy jako zabezpieczenia opakowania jednostkowego wyrobów tytoniowych.
  • Wyjątkiem będą wyroby tytoniowe sprzedawane w sklepach wolnocłowych podróżnym, którzy udają się do państw trzecich, dla których określono elementy jakie powinno mieć zabezpieczenie. Informacja na ten temat znajduje się w zakładce „Materiały informacyjne i dokumenty”.

Ważne! Szczegółowe regulacje w sprawie norm technicznych dotyczących zabezpieczeń umieszczanych na wyrobach tytoniowych zostały określone przez akty wykonawcze i implementujące o których mowa w art. 16 dyrektywy 2014/40/UE.

Ważne! w przypadku wyrobów tytoniowych wyprodukowanych poza Unią Europejską (UE), obowiązki w zakresie systemu Track&Trace będą dotyczyć tylko wyrobów przeznaczonych lub wprowadzanych na rynek UE.